وزن هر شاخه لوله داربست چقدر است؟ جدول سایز، قطر، ضخامت و فرمول محاسبه

وزن هر شاخه لوله داربست چقدر است؟ جدول سایز، قطر، ضخامت و فرمول محاسبه

پاسخ کوتاه: لوله داربست استاندارد قطر خارجی حدود ۴۸.۳ میلی‌متر دارد (در بازار «۴۸» می‌گویند) و ضخامتش معمولاً بین ۲ تا ۴ میلی‌متر است. وزن یک شاخه ۶ متری، بسته به ضخامت، تقریباً ۱۴ تا ۲۶ کیلوگرم می‌شود. به عنوان نمونه، لوله ۴۸.۳ با ضخامت ۳.۲ میلی‌متر هر متر حدود ۳.۶ کیلوگرم و هر شاخه ۶ متری حدود ۲۱.۴ کیلوگرم وزن دارد. فرمول و جدول کامل را پایین‌تر می‌بینید. اگر می‌خواهید بدانید برای پروژه شما کدام ضخامت مناسب است، با کاوه تماس بگیرید یا محصولات داربستی را ببینید.

وزن‌های این مقاله محاسبه‌شده‌اند. وزن واقعی هر لوله به‌خاطر تلورانس تولید چند درصد فرق می‌کند. برای معامله عمده، وزن را با باسکول و ضخامت را با کولیس چک کنید.

لوله داربست چیست؟

لوله داربست یک لوله فولادی توخالی است که اسکلت اصلی داربست فلزی را می‌سازد. در بازار گاهی به آن «لوله اسکجول» می‌گویند که از واژه scaffold می‌آید. لوله‌ها با بست به هم وصل می‌شوند و با پایه جک روی زمین می‌نشینند. به همین دلیل سایز لوله و بست باید دقیقاً با هم هماهنگ باشند.

انواع رایج لوله داربستی:

  • نو سیاه: بدون پوشش یا با رنگ محافظ، ارزان‌تر و برای کار کوتاه‌مدت
  • نو گالوانیزه: مقاوم‌تر در برابر زنگ، مناسب فضای باز و مصرف طولانی
  • دست‌دوم: ارزان‌تر، ولی نیاز به بازرسی دقیق دارد (در بخش بعد توضیح داده‌ایم)

جدول سایز و وزن لوله داربست

قطر خارجی همه ردیف‌ها ۴۸.۳ میلی‌متر است و فقط ضخامت فرق می‌کند:

ضخامت (mm) وزن هر متر (kg) وزن شاخه ۶ متری (kg) مصرف
۲.۰ حدود ۲.۳ حدود ۱۳.۷ کارهای سبک
۲.۵ حدود ۲.۸ حدود ۱۶.۹ داربست معمولی ساختمانی
۳.۰ حدود ۳.۴ حدود ۲۰.۱ کاربری متوسط تا سنگین
۳.۲ حدود ۳.۶ حدود ۲۱.۴ رایج در داربست استاندارد
۴.۰ حدود ۴.۴ حدود ۲۶.۲ بار سنگین و پروژه‌های صنعتی

طول رایج هر شاخه ۶ متر است و طول‌های کوتاه‌تر (از حدود ۱ تا ۳ متر) هم برای تکمیل و مهاربندی موجودند.

فرمول محاسبه وزن لوله داربست

اگر ضخامت یا قطر دیگری دارید، خودتان وزن را حساب کنید:

وزن هر متر (کیلوگرم) = (قطر خارجی − ضخامت) × ضخامت × ۰.۰۲۴۶۶

(قطر و ضخامت بر حسب میلی‌متر)

مثال: لوله ۴۸.۳ با ضخامت ۳.۲:
(۴۸.۳ − ۳.۲) × ۳.۲ × ۰.۰۲۴۶۶ = حدود ۳.۵۶ کیلوگرم در هر متر
وزن شاخه ۶ متری: ۳.۵۶ × ۶ = حدود ۲۱.۴ کیلوگرم

برآورد وزن یک سفارش: ۱۰۰ شاخه ۶ متری با ضخامت ۳.۲ حدود ۲.۱ تن می‌شود (۱۰۰ × ۲۱.۴). این عدد برای حمل و تخلیه و هزینه بارگیری مهم است.

چرا وزن برای خرید مهم است؟

لوله داربست را معمولاً بر اساس وزن (کیلوگرم یا تن) یا شاخه قیمت‌گذاری می‌کنند. دو شاخه ۶ متری با قطر یکسان ولی ضخامت متفاوت، وزن و قیمت متفاوتی دارند. بنابراین برای مقایسه عادلانه قیمت:

  1. از هر فروشنده ضخامت و وزن شاخه را بپرسید.
  2. قیمت را به هر کیلو تبدیل کنید، فقط قیمت هر شاخه را مقایسه نکنید.
  3. لوله نازک‌تر را به قیمت لوله ضخیم نخرید.

قیمت لحظه‌ای فولاد تغییر می‌کند، پس برای قیمت روز مستقیماً استعلام بگیرید.

چطور ضخامت و کیفیت لوله را خودمان بررسی کنیم؟

۱. کولیس

ضخامت دیواره را در چند نقطه از سر لوله اندازه بگیرید. اختلاف زیاد بین نقاط یعنی لوله یکنواخت نیست.

۲. وزن واقعی

چند شاخه را وزن کنید و با جدول بالا مقایسه کنید. اگر وزن خیلی کمتر است، ضخامت کمتر از ادعاست.

۳. قطر خارجی

قطر باید با بست‌ها بخورد. لوله ۴۸ را با بستِ لوله دیگر استفاده نکنید.

۴. راستی لوله

لوله را از یک سر نگاه کنید. خمیدگی بیش از حد یعنی نیاز به صاف‌کردن یا کنار گذاشتن.

۵. سطح و جوش‌ها

ترک، له‌شدگی و زنگ‌زدگی عمیق، خصوصاً در لوله دست‌دوم، علامت خطرناک‌اند.

نکات خرید لوله داربست دست‌دوم

لوله دست‌دوم گزینه‌ای اقتصادی است، به شرطی که درست انتخاب شود. درباره پله کارگاهی دست‌دوم هم مقاله جدا داریم و همین اصول را می‌توانید به لوله هم تعمیم دهید. این موارد را ببینید:

  • سر لوله‌ها له نشده باشد. سر له‌شده در بست نمی‌نشیند و باید برش بخورد.
  • زنگ‌زدگی سطحی با عمیق فرق دارد. زنگ سطحی با برس پاک می‌شود، ولی زنگ عمیق دیواره را نازک کرده است.
  • ضخامت واقعی را اندازه بگیرید. سایش و زنگ ضخامت را کم کرده است.
  • خمیدگی کم قابل‌قبول است، خمیدگی زیاد نه.
  • لوله‌های جوش‌خورده یا پیچیده را نخرید.
  • تعداد را بشمارید و وزن کل را با باسکول چک کنید.

بست داربست و شماره آچار

لوله بدون بست کاربردی ندارد. بست‌های رایج:

  • بست ثابت (۹۰ درجه): دو لوله را عمود به هم وصل می‌کند
  • بست گردان: لوله را با هر زاویه‌ای وصل می‌کند (مثل مهاربند)
  • بست رابط (آستینی): دو لوله را در امتداد هم وصل می‌کند
  • پایه جک و صفحه کف: نشستن روی زمین و تنظیم ارتفاع

شماره آچار بست‌های رایج معمولاً ۲۲ است، ولی بعضی مدل‌ها ۱۹ یا ۲۱ دارند. قبل از خرید آچار، اندازه مهره بست خود را چک کنید. با یک آچار جغجغه ۲۲ می‌توانید اکثر بست‌های استاندارد را ببندید.

ساخت الاچیق و تاب با لوله داربست

لوله داربست برای ساخت الاچیق، سایبان و سازه‌های سبک هم استفاده می‌شود. چند نکته مهم:

  • ضخامت مناسب انتخاب کنید. برای سازه‌ای که انسان روی آن می‌ایستد یا می‌آویزد، لوله نازک ۲ میلی‌متری مناسب نیست.
  • پایه را محکم کنید. پایه‌ها را روی صفحه کف و بتن یا پی مناسب نصب کنید تا سازه باد نبرد یا فرو نرود.
  • بست‌ها را کامل ببندید و بعد از چند روز دوباره محکم کنید، چون بست‌ها شل می‌شوند.
  • برای تاب کودکان ایمنی مهم‌تر است. لبه‌های تیز را بپوشانید، اتصال‌ها را چک کنید و از لوله سالن و بدون ترک استفاده کنید. اگر مطمئن نیستید، از متخصص کمک بگیرید.
  • ضدزنگ بزنید (رنگ یا گالوانیزه) تا زنگ نزند.

ایمنی و آیین‌نامه داربست‌بندی

داربست‌بندی در ساختمان تحت مقررات ایمنی است. در ایران مبحث ۱۲ مقررات ملی ساختمان (ایمنی و حفاظت کار در حین اجرا) به آن می‌پردازد. چند اصل کلی:

  • پایه‌ها روی سطح محکم و تراز بنشینند.
  • لوله‌ها و بست‌ها سالم و هم‌اندازه باشند.
  • مهاربندی کامل باشد و داربست به ساختمان مهار شود.
  • کف‌چین‌ها و حفاظ لبه برای کار در ارتفاع نصب شوند.
  • قبل از استفاده، توسط فرد مسئول بازدید شود.

برای پروژه‌های بزرگ، نقشه و محاسبه داربست را مهندس ناظر یا متخصص ایمنی تأیید کند.

سوالات متداول

وزن هر شاخه لوله داربست ۶ متری چقدر است؟

بسته به ضخامت حدود ۱۴ تا ۲۶ کیلوگرم. لوله ۴۸.۳ با ضخامت ۳.۲ حدود ۲۱.۴ کیلوگرم است.

قطر لوله داربست چقدر است؟

قطر خارجی استاندارد ۴۸.۳ میلی‌متر است که در بازار «۴۸» می‌گویند.

سایز بست داربست چقدر است؟

بست باید با قطر ۴۸.۳ هماهنگ باشد. لوله و بست از قطرهای متفاوت با هم جور نمی‌شوند.

شماره آچار داربست چند است؟

اغلب ۲۲ است، ولی بعضی مدل‌ها ۱۹ یا ۲۱ دارند. اندازه مهره بست خودتان را چک کنید.

لوله اسکجول چیست؟

همان لوله داربست است. اسکجول از واژه scaffold می‌آید.

قیمت لوله داربست چطور حساب می‌شود؟

معمولاً بر اساس وزن (کیلو یا تن) یا قیمت هر شاخه. برای مقایسه عادلانه، قیمت را به هر کیلو تبدیل کنید.

لوله دست‌دوم بخرم یا نو؟

برای کار کوتاه‌مدت و بودجه محدود، دست‌دوم سالم خوب است. برای باربری سنگین یا کار طولانی، نو (ترجیحاً گالوانیزه) اطمینان بیشتری دارد.

برای خرید و استعلام لوله داربست تماس بگیرید

قطر، ضخامت، تعداد و نو یا دست‌دوم بودن را بگویید تا کارشناسان کاوه موجودی، وزن دقیق هر شاخه و قیمت روز را برایتان مشخص کنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *